TSE 24 Nisan 2006 tarihinde ISO 22000 standardını kabul ederek yayınlamış, bu Standardın kabulü ile TS 13001(HACCP) standardı iptal edilmiştir.

ISO 22000 nedir? 

1 Eylül 2005 de yayınlanan ISO 22000 Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi; dünya çapında güvenli gıda üretim zinciri oluşturmak amacıyla oluşturulmuş uluslar arası bir standarttır. Tedarikçiler, kullanıcılar, yasal otoriteler, tüketiciler ve tüm ilgili birimler arasında iletişimi ve bu sayede güvenli gıdanın her basamakta izlenebilirliğini sağlamayı esas almaktadır. 

Bu Standard, gıda zinciri boyunca son tüketime kadar gıda güvenliğini sağlamak için takip eden genellikle anahtar öğeler olarak kabul edilen öğeleri birleştiren gıda güvenliği yönetim sistemi için ihtiyaçları tanımlamaktadır. Bu ihtiyaçlar; 

— İnteraktif iletişim 
- Sistem yönetimi 
- Ön gereksinim Programları 
- HACCP prensipleri 

• ISO 22000 sistemi uluslar arası bir standart olduğu için kurumların uluslararası ticaret hedeflerini gerçekleştirmesinde kolaylık sağlamaktadır.


• ISO 22000 Tüketicilerin; Uluslar arası standartlara uygun, kaliteli, güvenilir ve sağlık açısından güvenli ürün ve hizmet almalarını sağlamaktadır

    KİMLER UYGULAYABİLİR

  A) Kuruluşlar,

1. Çiftçiler,


2. Hasatçılar,


3. Yem üreticileri,


4. Gıda bileşeni üreticileri,


5. Gıda üreticileri,


6. Gıda satıcıları,


7. Gıda servisleri,


8. Hazır yemek firmaları,


9. Temizlik ve sanitasyon hizmeti veren kuruluşlar,


10. Taşıyıcılar, depolama ve dağıtım kuruluşları vb.

  B) Dolaylı olan kuruluşlar

• Ekipman sağlayan kuruluşlar,


• Temizlik ve sanitasyon ajanları,


• Ambalaj malzemeleri


• Gıda ile temasta bulunan diğer öğeleri üreten kuruluşlar vb.

ISO 22000 HACCP FARKI

     ISO 22000 gıda zincirindeki (girdi temini, üretim, dağıtım) boyunca mevcut ve potansiyel tehlikelerin tehlike analizi ile belirlenmesi, kontrol önlemlerinin (ön koşul ve/veya KKN) belirlenmesi, uygulanmasını, izlenmesini, sonuçlarının değerlendirilmesini ve analizini, iyileştirilmesini ve iç ve-dış şartlardaki değişiklikler doğrultusunda güncellenmesini talep eder. Şu ana kadar TSE 13001, DS 3027 vb. HACCP standartlarında ön koşullara (Cam kontrolü, kesici alet kontrolü, kimyasal madde kontrolü vb.) ait kontrol önlemleri ve bunların izlenmesi ve değerlendirilmesi konusu tetkiklerde gündeme gelmemekte idi.

     Ayrıca ilk defa bir HACCP gıda güvenliği yönetim sistemi standardında bu kadar açık bir şekilde iki çeşit kontrol önlemi olduğu ifade edilmektedir: Ön koşul programları ve kritik kontrol noktaları. Kontrol önlemlerinin amacı tehlikelerin önlenmesi veya kabul edilebilir bir seviyeye indirilmesidir.

ISO 22000’in getirdikleri

• İSO 22000, HACCP’ TEN farklı olarak, tamamen firma dışı uzmanlarca geliştirilmiş gıda güvenliği yönetim sisteminin (HACCP plan ve ön koşul programlarının) uygulanmasına, doğrulanma faaliyetlerinin tümümün veya bir kısmının firma dışı uzmanlarca yapılmasına imkân vermektedir.


• HACCP standartlarında alerjen kontrolü genellikle açık olarak talep edilmezken, ISO 22000’in şartlarından birisidir.


• ISO 22000 ayrıca Codex Alimentarius tarafından yayınlanan genel gıda hijyen kuralları ile sektöre özgü iyi üretim uygulamalarına atıf yapmaktadır.


• GGYS'nin kurulması, uygulanması, güncellenmesi için iç iletişim yanında dış iletişimin şartı getirilmiştir.


• Tehlikelerin değerlendirilmesinde risk analizi yapılması talep edilmektedir.


• Tehlikelerin ön koşul programları ve KKN'ler ile kontrolü talep edilmektedir.


• Ön koşulların yazılı hale getirilmesini talep etmektedir (Temizlik, bakım, kalibrasyon, çalışan hijyeni, depolama, taşıma vb.)


• KKN’lerde olduğu gibi önkoşullarda da izleme sisteminin ve düzeltme-düzeltici faaliyetlerin planlanmasını talep etmektedir.


• KKK’larında düzeltme ve düzeltici faaliyet talep etmektedir. ISO 9001:2000 'deki düzeltme ve düzeltici faaliyet kavramları kullanılmaktadır.


• Ön koşul ve KKN izleme sonuçlarının analizi ve sonuçlara göre sistemin iyileştirilmesini talep etmektedir.


• Girdi ve son ürünlerin ürün özelliklerinin, formulasyon, orijini içerecek şekilde, ayrıntılı tarifini ve düzenli gözden geçirilmesi talep etmektedir.


• Doğrulama ve geçerli kılma arasındaki fark açıklığı kavuşturulmuştur. Doğrulama planı ve doğrulama sonuçlarının ele alınması talep edilmektedir.


• Şüpheli ürün kavramını geliştirmiştir.


• Geri toplama ve geri çağırmayı içeren geri çekme kavramını geliştirmiştir.


• Gıda güvenliği politikası yanında gıda güvenliği hedefleri talep etmektedir.


• Gıda Güvenliği el kitabı hazırlanmasına yönelik açık bir talep bulunmamasına rağmen uygulama da yine de hazırlanması gerekecektir veya ISO 9001:2000 kalite el kitabının içine entegre edilecektir.


• Yönetimin gözden geçirme toplantısı gündemi gıda güvenliğine özel konuları içermektedir.


• ISO22000 standardı uluslar arası bir standarttır ve tüm dünyada aynı standart kullanılmaktadır. HACCP ülkelere göre farklılıklar gösterebilen bir standarttı.

Entegrasyon

   ISO 22000 tek başına kurulabilmektedir. ISO 9001'in kurulması zorunlu değildir. ISO 22000, diğer HACCP standartları gibi belgelendirme amacıyla kullanılmak üzere yayınlanmış olup, firmadaki ISO 9001, ISO 14001 gibi diğer yönetim sistemleri ile entegre kurulabilmektedir. Entegrasyonu kolaylaştırmak için ISO 22000’in madde sıralaması ISO 9001’e benzetilmiştir.  

 ISO 22000 HACCP Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi FAYDALARI

1. Tüm gıda zincirine uygulanabilir olması,


2. Yönetime kritik bilgilerin sunulması suretiyle kolay karar verebilme olanağının sağlanması,


3. Tüketicilerin gıda güvenliği ile ilgili taleplerinin tamamının karşılanması,


4. Uluslararası düzeyde tanınan bir sistem olması nedeniyle ihracat kolaylığı,


5. Ürün gen toplama riskinin azaltılması,


6. Çalışanların iş veriminin ve memnuniyetinin artırılması,


7. Çalışanların hijyen ve gıda güvenliği konusunda bilinçlenmesi,


8. Proses kontrolün dokümanlarla kanıtlanmasına olanak vermesi,


9. Yükümlülüklerini bilen ciddi ve profesyonel bir organizasyon oluşturulması,


10. Gıda zehirlenmeleri ve ölüm risklerinin düşürülmesi,


11. Kanunlara uyumluluğun sağlanması,


12. Resmi denetimlerde karşılaşılan sorunların en aza indirilmesi


13. Gıda israfının (gıda bozulmaları, vb.) ve bu israftan kaynaklanan maliyetlerin en aza indirilmesi,


14. Çalışma ortamının iyileşmesi,


15. Müşteri güveninin ve memnuniyetinin sağlanması.


16. Pazarlamada rakiplerin önüne geçilmesi,


17. Ürün kayıplarının azaltması.


18. Ürün güvenlik problemlerini önlemesi,


19. Hata yapılarak kazanılan tecrübeye güvenmekten ziyade potansiyel tehlikeleri önceden haber verilmesi,


20. Gıda işletmelerine güvenli gıda üretmek için kanuni zorluklan karşılamada güvenirlik sağlaması,


21. Etkin kontrol geliştirmeye sistematik olarak yaklaşması,


22. Gıda zincirinin her aşamasında kullanılabilmesi,


23. ISO 9000 gibi kalite yönetim sistemlerinin tanımlayıcısı olması,


24. Geleneksel muayene ve kontrol sistemlerinden daha etkili olması,


25. FAO / WHO tarafından onay görmüş güvenilir bir sistem olması.